CBSE १० वी निकाल २०२६: मुलींची सरशी, ९३.७०% निकाल..!!

मुंबई/नवी दिल्ली : निर्भीड समाचार वृत्तसेवा

केंद्रीय माध्यमिक शिक्षण मंडळाने (CBSE) इयत्ता १० वीचा वार्षिक परीक्षेचा निकाल १५ एप्रिल २०२६ रोजी अधिकृतपणे जाहीर केला आहे. यावर्षी निकालात पुन्हा एकदा मुलींनी बाजी मारली असून मुलांच्या तुलनेत मुलींच्या उत्तीर्णतेचे प्रमाण अधिक आहे. देशभरातील लाखो विद्यार्थ्यांची प्रतीक्षा संपली असून, निकालाची टक्केवारी आणि विद्यार्थ्यांची कामगिरी पाहता शिक्षण क्षेत्रातून समाधान व्यक्त होत आहे.

निकालाची अधिकृत आकडेवारी
यावर्षी सीबीएसई १० वीचा एकूण निकाल ९३.७०% लागला आहे. गेल्या वर्षीच्या तुलनेत निकालात सकारात्मक सुधारणा पाहायला मिळत आहे. मंडळाने दिलेल्या माहितीनुसार, अधिकृत वेबसाइट्स results.cbse.nic.in आणि cbse.gov.in वर निकाल उपलब्ध करून देण्यात आले आहेत. विद्यार्थी त्यांचे रोल नंबर, स्कूल नंबर आणि ॲडमिट कार्ड आयडी वापरून निकाल पाहू शकत आहेत.

मुलींची चमकदार कामगिरी
लिंगनिहाय निकालाचा विचार केला असता, यावर्षीही मुलींनीच वर्चस्व राखले आहे. मुलींच्या उत्तीर्णतेचे प्रमाण ९४.९९% इतके आहे, तर मुलांच्या उत्तीर्णतेचे प्रमाण ९२.६९% आहे. म्हणजेच मुलींनी मुलांच्या तुलनेत २.३०% जास्त यश संपादन केले आहे. गेल्या अनेक वर्षांपासून सीबीएसई निकालात मुलींची कामगिरी उजवी ठरत असल्याचे दिसून येत आहे.

त्रिवेंद्रम विभाग देशात प्रथम
प्रादेशिक कामगिरीनुसार, केरळमधील त्रिवेंद्रम (Trivandrum) विभागाने देशात सर्वात जास्त निकाल नोंदवला आहे. त्रिवेंद्रम विभागाचा निकाल ९९.७९% इतका लागला असून त्यांनी आपले अव्वल स्थान कायम राखले आहे. त्यानंतर विजयवाडा आणि बेंगळुरू या विभागांनीही उल्लेखनीय कामगिरी केली आहे.

निकाल पाहण्याच्या पद्धती
विद्यार्थ्यांना आपला निकाल केवळ वेबसाइटवरच नाही, तर इतर विविध माध्यमांतूनही पाहता येत आहे:
१. अधिकृत वेबसाइट: cbse.gov.in वर थेट लिंक उपलब्ध आहे.
२. DigiLocker: विद्यार्थ्यांनी ‘डिजी लॉकर’ ॲप किंवा वेबसाइटवरून त्यांचे डिजिटल गुणपत्रक आणि प्रमाणपत्रे डाऊनलोड करण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.
३. UMANG App: या सरकारी ॲपवरही निकाल उपलब्ध करून देण्यात आला आहे.

गुण पडताळणी आणि फेरपरीक्षा
ज्या विद्यार्थ्यांना आपल्या गुणांबद्दल शंका आहे किंवा जे एका विषयात अनुत्तीर्ण झाले आहेत, त्यांच्यासाठी मंडळाने विशेष तरतूद केली आहे. गुण पडताळणी (Verification of Marks) आणि उत्तरपत्रिकांची स्कॅन कॉपी मिळवण्यासाठी लवकरच अर्ज प्रक्रिया सुरू होईल. तसेच, पुरवणी परीक्षा (Supplementary Exam) जुलै महिन्यात आयोजित केली जाण्याची शक्यता आहे, जेणेकरून विद्यार्थ्यांचे वर्ष वाया जाणार नाही.

डिजिलॉकर आणि तांत्रिक सुविधांचा वापर
यावर्षी सीबीएसईने विद्यार्थ्यांच्या सोयीसाठी तांत्रिक बाबींवर विशेष भर दिला आहे. निकाल जाहीर झाल्यानंतर वेबसाइटवर येणारा ताण लक्षात घेता, ‘डिजिलॉकर’ (DigiLocker) ही सुविधा अत्यंत प्रभावी ठरली आहे. विद्यार्थ्यांनी आगाऊ नोंदणी करून आपले डिजिटल मार्कशीट आणि मायग्रेशन सर्टिफिकेट सुरक्षित केले आहेत. यामुळे प्रत्यक्ष शाळेत जाऊन कागदपत्रे घेण्याची घाई कमी झाली आहे. याशिवाय, ग्रामीण भागातील विद्यार्थ्यांसाठी ‘एसएमएस’ (SMS) द्वारे निकाल पाहण्याची सुविधाही मंडळाने कार्यान्वित ठेवली होती.

विद्यार्थ्यांच्या मानसिक आरोग्यासाठी समुपदेशन
निकालानंतर येणारा ताण आणि पालकांच्या अपेक्षा यांचा विचार करून सीबीएसईने ‘IVRS’ द्वारे मोफत समुपदेशन (Counseling) सेवा सुरू केली आहे. ज्या विद्यार्थ्यांच्या गुणांत घसरण झाली आहे किंवा जे विद्यार्थी अनुत्तीर्ण झाले आहेत, त्यांना धीर देण्यासाठी तज्ज्ञांची टीम २४ तास उपलब्ध आहे. “गुण म्हणजे सर्वस्व नाही, विद्यार्थ्यांनी अपयशाने खचून न जाता नवीन संधी शोधल्या पाहिजेत,” असा संदेश मंडळाच्या अध्यक्षांनी दिला आहे.

पुरवणी परीक्षा आणि श्रेणी सुधारची संधी
ज्या विद्यार्थ्यांना आपले गुण वाढवायचे आहेत किंवा जे विद्यार्थी एका विषयात नापास झाले आहेत, त्यांच्यासाठी सीबीएसई ‘पुरवणी परीक्षा’ (Supplementary Exams) आयोजित करणार आहे. या परीक्षांच्या तारखा मे महिन्याच्या शेवटच्या आठवड्यात जाहीर केल्या जातील. यामुळे विद्यार्थ्यांचे शैक्षणिक वर्ष वाया जाणार नाही. तसेच, ‘राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरण २०२०’ नुसार विद्यार्थ्यांना आता श्रेणी सुधारण्यासाठी (Improvement of Performance) अधिक लवचिकता प्रदान करण्यात आली आहे.

पुढील प्रवेश प्रक्रियेची लगबग
१० वीचा निकाल लागताच आता ११ वी (Junior College) प्रवेशासाठी विद्यार्थ्यांची धावपळ सुरू होईल. विशेषतः सायन्स, कॉमर्स आणि आर्ट्स या शाखांमधील नामांकित महाविद्यालयांचे कट-ऑफ यंदा वाढण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. व्यावसायिक अभ्यासक्रम आणि डिप्लोमा कोर्सेसकडेही विद्यार्थ्यांचा कल वाढताना दिसत आहे.

पालक आणि शिक्षकांकडून आनंद व्यक्त
निकाल जाहीर झाल्यानंतर सोशल मीडियावर निकालाचा मोठा ट्रेंड पाहायला मिळत आहे. यश संपादन केलेल्या विद्यार्थ्यांचे पंतप्रधान, शिक्षण मंत्री आणि विविध क्षेत्रातील मान्यवरांनी अभिनंदन केले आहे. “कठोर परिश्रम आणि सातत्य यामुळेच विद्यार्थ्यांनी हे यश मिळवले आहे,” अशा प्रतिक्रिया मुख्याध्यापकांनी दिल्या आहेत.

‘निर्भीड समाचार’तर्फे सर्व उत्तीर्ण विद्यार्थ्यांचे मनःपूर्वक अभिनंदन आणि पुढील वाटचालीस उत्तुंग शुभेच्छा!