“मी वाकणार नाही, नडणार आणि लढणार!” पत्रकार मुक्ता कदम यांचा प्रशासनावर कडाडून हल्ला..!!

मुंबई/नांदेड: निर्भीड समाचार वृत्तसेवा

स्वतंत्र पत्रकारितेच्या माध्यमातून सामान्यांचे प्रश्न मांडणाऱ्या मुक्ता कदम यांच्याविरुद्ध महापालिका निवडणुकीच्या मतदानाच्या दिवशी सोशल मीडियावर पोस्ट केल्याप्रकरणी पोलीस तक्रार (FIR) दाखल करण्यात आली आहे. या कारवाईमुळे पत्रकारितेच्या वर्तुळात आणि सोशल मीडियावर तीव्र संताप व्यक्त केला जात आहे. दरम्यान, या संपूर्ण प्रकरणावर आपली बाजू मांडताना मुक्ता कदम यांनी प्रशासनावर आणि सत्ताधाऱ्यांवर गंभीर आरोप करत, “हा माझा आवाज दाबण्याचा प्रयत्न आहे, पण मी झुकणार नाही,” असा ठाम निर्धार व्यक्त केला आहे.

नेमके प्रकरण काय?
महापालिका निवडणुकीच्या मतदानादरम्यान मुक्ता कदम यांनी विविध मतदान केंद्रांना भेटी दिल्या होत्या. यावेळी त्यांनी प्रत्यक्ष जमिनीवरील परिस्थिती (Ground Reporting) लोकांसमोर आणली. निवडणूक प्रक्रियेतील काही त्रुटी, प्रशासकीय ढिसाळपणा आणि काही विशिष्ट भागांतील तणावाचे वातावरण त्यांनी आपल्या सोशल मीडिया हँडलवरून ‘लाईव्ह’ दाखवले होते. प्रशासनाच्या मते, या पोस्टमुळे आचारसंहितेचा भंग झाला असून समाजात तेढ निर्माण होण्याची शक्यता होती. याच कारणावरून त्यांच्यावर गुन्हा दाखल करण्यात आला आहे.

मुक्ता कदम यांचा प्रशासनावर पलटवार
पोलीस तक्रार दाखल झाल्यानंतर मुक्ता कदम यांनी अत्यंत परखड शब्दांत आपली प्रतिक्रिया दिली. त्या म्हणाल्या, “मी गेल्या अनेक दिवसांपासून लोकांच्या समस्या मांडत आहे. निवडणुकीच्या दिवशी गल्लीबोळात काय परिस्थिती आहे, हे मी जनतेला दाखवले. जे वास्तव प्रशासनाला आणि राजकीय नेत्यांना लपवून ठेवायचे होते, ते मी उघड केले. सत्य मांडणे हा जर गुन्हा असेल, तर असा गुन्हा मी वारंवार करेन. ही कारवाई म्हणजे लोकशाहीच्या चौथ्या स्तंभाची गळचेपी आहे.”

कदम यांनी पुढे असा आरोप केला की, “प्रशासन सध्या सत्ताधाऱ्यांच्या दबावाखाली काम करत आहे. जर एखादा पत्रकार तटस्थ राहून प्रश्न विचारत असेल, तर त्याचा आवाज बंद करण्यासाठी पोलिसांचा वापर केला जात आहे. ही सरळ सरळ दडपशाही असून, अभिव्यक्ती स्वातंत्र्यावर आलेली ही मोठी गदा आहे.”

“मी विकली जाणारी पत्रकार नाही”
आपल्या भूमिकेवर ठाम राहत मुक्ता कदम यांनी स्पष्ट केले की, त्यांना अनेकदा प्रलोभने दाखवण्यात आली. “जर मला पॅकेज घ्यायचे असते, तर मी कोणाचेही घेतले असते आणि आज माझ्यावर ही वेळ आली नसती. पण मला स्वतंत्र राहून जनतेचा आवाज बनायचे आहे. मी कोणाच्याही दबावाखाली काम करणार नाही. ही एफआयआर मला घाबरवण्यासाठी केली असली, तरी यामुळे मला आणि माझ्या पाठीशी उभे असलेल्या सर्वसामान्य लोकांना अधिक बळ मिळाले आहे,” असे त्यांनी नमूद केले.

सोशल मीडियावर समर्थनाचा ओघ
मुक्ता कदम यांच्यावरील या कारवाईनंतर सोशल मीडियावर मोठ्या प्रमाणावर प्रतिक्रिया उमटत आहेत. फेसबुक, ट्विटर आणि इंस्टाग्रामवर ‘SupportMuktaKadam’ सारखे हॅशटॅग ट्रेंड होत आहेत. अनेक नागरिकांनी प्रशासनाच्या या भूमिकेचा निषेध केला असून, “प्रशासनाने प्रश्नांची उत्तरे देण्याऐवजी प्रश्न विचारणाऱ्यालाच गुन्हेगार ठरवले आहे,” अशी टीका केली आहे. स्वतंत्र पत्रकार आणि सामाजिक कार्यकर्त्यांनीही मुक्ता कदम यांच्या पाठीशी उभे राहण्याचे आवाहन केले आहे.

कायदेशीर लढाईचा निर्धार
मुक्ता कदम यांनी सांगितले की, त्या या अन्यायाविरुद्ध कायदेशीर मार्गाने लढा देणार आहेत. “माझ्यावर लावलेले आरोप निराधार आहेत. मी कोणत्याही नियमाचे उल्लंघन केलेले नाही, तर केवळ वस्तुस्थिती मांडली आहे. न्यायालयावर माझा पूर्ण विश्वास आहे आणि तिथे दूध का दूध पाणी का पाणी होईल,” असा विश्वास त्यांनी व्यक्त केला.

प्रशासकीय भूमिकेवर प्रश्नचिन्ह
दुसरीकडे, पोलीस प्रशासनाने केलेल्या दाव्यानुसार, निवडणुकीच्या दिवशी मतदानावर प्रभाव पडेल किंवा कायदा-सुव्यवस्थेचा प्रश्न निर्माण होईल, असे चित्रण सोशल मीडियावर करणे हा आचारसंहितेचा भंग आहे. मात्र, मुक्ता कदम यांनी हा दावा फेटाळून लावला आहे. “जर एखादा अधिकारी मतदारांना धमकावत असेल किंवा मशीनमध्ये बिघाड झाला असेल, तर तो विषय मांडणे हा समाजाला जागरूक करण्याचा प्रयत्न असतो, तो तेढ निर्माण करण्याचा नाही,” असे त्यांनी स्पष्ट केले. प्रशासनाच्या या कारवाईमुळे केवळ मुक्ता कदमच नाही, तर इतर अनेक डिजिटल पत्रकारांमध्ये भीतीचे वातावरण निर्माण करण्याचा हा प्रयत्न असल्याचे बोलले जात आहे.

स्वतंत्र पत्रकारितेसमोरील वाढती आव्हाने
सध्याच्या काळात मुख्य प्रवाहातील प्रसारमाध्यमे अनेकदा सत्ताधाऱ्यांच्या दबावाखाली असताना, मुक्ता कदम यांच्यासारखे स्वतंत्र पत्रकार सोशल मीडियाच्या माध्यमातून सामान्यांचा आवाज बनत आहेत. मात्र, अशा पत्रकारांवर गुन्हे दाखल होण्याचे प्रमाण वाढल्याने पत्रकारितेच्या भविष्याबाबत चिंता व्यक्त केली जात आहे. नांदेड जिल्ह्यातील अनेक सामाजिक संस्थांनी या कारवाईचा निषेध नोंदवला असून, “जर पत्रकारांना अशा प्रकारे लक्ष्य केले गेले, तर भविष्यात कोणतीही व्यक्ती सत्य बोलण्यासाठी धजावणार नाही,” अशी भीती व्यक्त केली आहे. ही लढाई आता केवळ एका एफआयआरपुरती मर्यादित राहिलेली नसून, ती अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याच्या रक्षणाची लढाई बनली आहे.

एकजूट दाखवण्याचे आवाहन
मुक्ता कदम यांनी शेवटी सर्व पत्रकार बांधवांना आणि नागरिकांना एकजूट दाखवण्याचे आवाहन केले आहे. “आज माझ्यावर कारवाई झाली आहे, उद्या ती कोणावरही होऊ शकते. त्यामुळे सर्वांनी एकत्र येऊन या दडपशाहीचा विरोध करणे गरजेचे आहे,” असे त्या म्हणाल्या. या प्रकरणाच्या पार्श्वभूमीवर येणाऱ्या काळात नांदेडमध्ये पत्रकार संघटनांकडून मोठे आंदोलन छेडले जाण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.