जेवणानंतर लगेच थंड पाणी पिताय? सावधान! शरीरावर होतात ‘हे’ परिणाम..!!

मुंबई: निर्भीड समाचार वृत्तसेवा

बदलत्या जीवनशैलीत आपण खाण्यापिण्याच्या अनेक सवयींकडे दुर्लक्ष करतो. उन्हाळ्याच्या दिवसात किंवा जड जेवणानंतर अनेकजण घटाघटा थंड पाणी पिणे पसंत करतात. मात्र, ही सवय तुमच्या आरोग्यासाठी वरदान नसून शाप ठरू शकते. जेवणानंतर लगेच अतिशय थंड पाणी पिण्यामुळे पचनक्रियेवर विपरीत परिणाम होतो, असा इशारा आरोग्य तज्ज्ञांनी दिला आहे.

पचनक्रिया का मंदावते?
आपल्या शरीराचे एक विशिष्ट तापमान असते. जेव्हा आपण जेवतो, तेव्हा जठराग्नी (पचनशक्ती) अन्नाचे पचन करण्यासाठी कार्यरत असते. मात्र, जेवणानंतर लगेच अतिशय थंड पाणी प्यायल्याने पचनसंस्थेतील रक्तवाहिन्यांचे आकुंचन होते. यामुळे पचनक्रिया मंदावते. आयुर्वेद आणि आधुनिक विज्ञानानुसार, थंड पाणी पचन सुलभ करण्याऐवजी त्यात अडथळे निर्माण करते.

वजन आणि चरबी वाढण्याचा धोका
जेवणानंतर लगेच थंड पाणी प्यायल्याने अन्नातील स्निग्ध पदार्थ (Fat) घट्ट होतात. यामुळे शरीरातील चरबी जाळण्याची प्रक्रिया कठीण होते. परिणामी, पोटाचा घेर आणि वजन वाढण्याची शक्यता असते. ज्यांना आधीच लठ्ठपणाचा त्रास आहे, त्यांनी जेवणानंतर थंड पाणी पिणे कटाक्षाने टाळले पाहिजे.

पोटाच्या तक्रारी आणि अस्वस्थता
बऱ्याच लोकांना जेवणानंतर पाणी प्यायल्यावर पोट फुगणे, गॅस होणे किंवा अस्वस्थता जाणवण्याचे प्रकार घडतात. याचे मुख्य कारण म्हणजे अपूर्ण पचन. अन्नाचे नीट पचन न झाल्यामुळे ते पोटात सडते, ज्यामुळे गॅस आणि ॲसिडिटीसारख्या समस्या उद्भवतात. काही प्रकरणांमध्ये यामुळे बद्धकोष्ठतेचा (Constipation) त्रासही सुरू होऊ शकतो.

पाणी पिण्याची योग्य वेळ आणि पद्धत कोणती?
आरोग्य तज्ज्ञांच्या मते, जेवताना किंवा जेवणानंतर लगेच खूप पाणी पिणे टाळावे.
१. जेवणापूर्वी: जेवणाआधी अर्धा तास पाणी प्यावे, जेणेकरून भूक नियंत्रित राहते.
२. जेवताना: जर खूप तिखट लागत असेल किंवा अन्नाचा घास अडकला असेल, तरच एक-दोन घोट कोमट पाणी प्यावे.
३. जेवणानंतर: जेवण झाल्यावर किमान ४५ ते ६० मिनिटांनी पाणी पिणे सर्वोत्तम मानले जाते.

कोमट पाण्याचे फायदे
थंड पाण्याऐवजी कोमट पाणी पिणे आरोग्यासाठी अधिक फायदेशीर आहे. कोमट पाणी पचन सुलभ करते, रक्ताभिसरण सुधारते आणि शरीरातील विषारी घटक (Toxins) बाहेर टाकण्यास मदत करते. त्यामुळे, जर तुम्हाला तुमचे पचन सुधारून आरोग्य उत्तम राखायचे असेल, तर आजच जेवणानंतर लगेच थंड पाणी पिण्याची सवय बदला.

आयुर्वेद काय सांगते?
आयुर्वेदानुसार, आपल्या पोटातील अग्नी (जठराग्नी) अन्नाचे पचन करण्यासाठी उष्णतेची निर्मिती करते. जेव्हा आपण वरून बर्फासारखे थंड पाणी पितो, तेव्हा ही आग विझते आणि पचनक्रिया पूर्णपणे कोलमडते. अन्नाचे नीट पचन न झाल्यामुळे शरीरात ‘आम’ (विषारी घटक) तयार होतात, जे भविष्यात सांधेदुखी, त्वचेचे विकार आणि गंभीर आजारांना निमंत्रण देऊ शकतात.

तज्ज्ञांचा सल्ला
आरोग्य तज्ज्ञांच्या मते, केवळ जेवणानंतरच नाही तर दिवसभर देखील माठातील किंवा सामान्य तापमानाचे पाणी पिणे हिताचे आहे. फ्रिजमधील अतिशय थंड पाणी प्यायल्याने घशाचे इन्फेक्शन आणि हृदयाच्या ठोक्यांच्या गतीवर (Vagus Nerve) देखील परिणाम होऊ शकतो. त्यामुळे निरोगी राहण्यासाठी पाणी पिण्याच्या वेळेचे आणि पद्धतीचे भान ठेवणे गरजेचे आहे.