‘अडाणी’ म्हणून हिणवलं, पण जिद्दीने दहावी पास होऊन दाखवलं..!!

मुंबई/पुणे : निर्भीड समाचार वृत्तसेवा

समाजात वावरताना अनेकदा एखाद्या व्यक्तीच्या शिक्षणावरून किंवा कामावरून तिला कमी लेखलं जातं. पण जेव्हा तीच व्यक्ती आपल्या अपमानाचा बदला सुडाने नाही, तर स्वकर्तृत्वाने घेते, तेव्हा ती अनेकांसाठी आदर्श ठरते. पुण्यातील २७ वर्षीय प्रियांका कांबळे यांनी असंच काहीसं करून दाखवलं आहे.

अडाणी म्हणून सासरच्यांकडून मिळालेले टोमणे आणि संसारातील संघर्ष झेलत, कचरा वेचण्याचं काम करून त्यांनी यंदा दहावीची परीक्षा ४७.६० टक्के गुणांनी उत्तीर्ण केली आहे. त्यांच्या या यशाची चर्चा आज संपूर्ण महाराष्ट्रात होत आहे.

१. शिक्षणाची अर्धवट राहिलेली ओढ
प्रियांका या मूळच्या सोलापूरच्या. घरची परिस्थिती बेताची असल्याने त्यांचं शालेय शिक्षण केवळ तिसरीपर्यंतच होऊ शकलं. लहान वयातच लग्न झालं आणि त्या पुण्यात सासरी आल्या. मात्र, कमी शिक्षण असल्याने त्यांना सासरी सतत हिणवलं जायचं. “तुला काय समजतंय, तू तर अडाणी आहेस,” अशा शब्दांत त्यांचा अपमान व्हायचा. या अपमानामुळे त्यांच्या मनात शिक्षणाबद्दल एक जिद्द निर्माण झाली.

२. कचरा वेचण्याचं काम आणि अस्तित्वाची लढाई
कौटुंबिक मतभेदांमुळे प्रियांका आपल्या दोन मुलांसह वेगळ्या राहू लागल्या. उदरनिर्वाहासाठी हाताला मिळेल ते काम करणं गरजेचं होतं. त्यांनी पुणे महानगरपालिकेच्या कात्रज परिसरात कचरा वेचण्याचं काम स्वीकारलं. त्या ‘स्वच्छ’ (SWaCH) संस्थेशी जोडल्या गेल्या. रोज पहाटे उठून सोसायट्यांमधील कचरा गोळा करणं, तो वेगळा करणं अशा कष्टाच्या कामात त्यांचा पूर्ण दिवस जायचा. पण या कष्टाच्या कामातही त्यांनी आपल्या शिक्षणाचं स्वप्न जिवंत ठेवलं होतं.

३. शाळेची दुसरी पायरी: प्रौढ शिक्षण
काही वर्षांपूर्वी त्यांना श्रीमती रमाबाई रानडे प्रौढ स्त्री हायस्कूलबद्दल माहिती मिळाली. तिथे प्रौढ स्त्रियांना शिक्षणाची संधी दिली जाते, हे समजल्यावर प्रियांका यांनी तिथे प्रवेश घेतला. मात्र, कचरा वेचण्याचं काम आणि शाळा यांचा ताळमेळ बसवणं सोपं नव्हतं.

* सकाळची वेळ: पहाटे ५ ते दुपारी २ पर्यंत कचरा वेचण्याचं काम.
* दुपारची वेळ: घरचं काम आणि मुलांची काळजी घेऊन दुपारी ३ ते ६ शाळेत जाणं.

कामामुळे कधीकधी त्यांना शाळेला उशीर व्हायचा, पण त्यांच्यातील शिकण्याची ओढ पाहून शिक्षकांनी त्यांना नेहमीच प्रोत्साहन दिलं.

४. परीक्षेचा काळ आणि निकाल
दहावीच्या परीक्षेच्या वेळी प्रियांकांवर कामाचा आणि अभ्यासाचा दुहेरी ताण होता. तरीही त्यांनी एकाही पेपरला दांडी मारली नाही. सकाळी कचऱ्याची गाडी रिकामी करून, अंगावरील कामाचा गणवेश बदलून त्या थेट परीक्षा केंद्रावर पोहोचायच्या. नुकताच दहावीचा निकाल जाहीर झाला आणि प्रियांका उत्तीर्ण झाल्याचं समजताच त्यांच्या आनंदाला पारावार उरला नाही. ज्या सासरच्या लोकांनी त्यांना ‘अडाणी’ म्हणून हिणवलं होतं, त्यांनीही प्रियांकांचे अभिनंदन केले.

५. भविष्यातील स्वप्न: अंगणवाडी सेविका
प्रियांका यांना फक्त दहावी पास होऊन थांबायचं नाहीये. त्यांना आता पुढे शिकून अंगणवाडी सेविका व्हायचं आहे. समाजातील लहान मुलांसाठी आणि महिलांसाठी काम करण्याची त्यांची इच्छा आहे. “शिक्षण हीच प्रगतीची गुरुकिल्ली आहे, हे मला आता पटलंय,” असं त्या अभिमानाने सांगतात.

६. समाजासाठी संदेश
प्रियांका कांबळे यांची ही यशोगाथा केवळ एका परीक्षेचा निकाल नाही, तर एका स्त्रीच्या स्वाभिमानाचा विजय आहे. वय, कौटुंबिक जबाबदाऱ्या आणि गरिबी हे शिक्षणाच्या आड येत नाहीत, हे त्यांनी जगाला दाखवून दिलं आहे. आज त्या ज्या भागात कचरा वेचतात, तिथले नागरिकही त्यांना आदराने ‘प्रियांका ताई’ म्हणून हाक मारतात.

प्रियांका कांबळे यांनी कचऱ्यातून शिक्षणाचं माणिक शोधलं आहे. त्यांच्या या जिद्दीला आणि कष्टाला ‘निर्भीड समाचार’ चा ‘सलाम’!