डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर १३५ वी जयंती: राज्यभर भव्य तयारी..!!
मुंबई: निर्भीड समाचार वृत्तसेवा
भारतीय संविधानाचे शिल्पकार, भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांची आगामी १४ एप्रिल २०२६ रोजी होणारी १३५ वी जयंती राज्यभर ‘विचारांचा जागर’ म्हणून अत्यंत भव्य स्वरूपात साजरी करण्यात येणार आहे. या ऐतिहासिक दिनानिमित्त राज्याची राजधानी मुंबईसह संपूर्ण महाराष्ट्रात जय्यत तयारी सुरू असून, मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी स्वतः या सर्व नियोजनाचा सविस्तर आढावा घेतला आहे. यंदाची जयंती केवळ एक औपचारिक उत्सव न राहता, बाबासाहेबांचे क्रांतिकारी विचार घराघरात पोहोचवणारा एक महान ‘जनउत्सव’ ठरेल, असा विश्वास सरकारने व्यक्त केला आहे.
मुख्यमंत्र्यांच्या अध्यक्षतेखाली महत्त्वपूर्ण आढावा बैठक
मंत्रालयात आयोजित करण्यात आलेल्या विशेष बैठकीत मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी विविध विभागांच्या तयारीचा आढावा घेतला. या बैठकीला पोलीस प्रशासन, मुंबई महानगरपालिका (BMC), आरोग्य विभाग आणि रेल्वेचे वरिष्ठ अधिकारी उपस्थित होते. “डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांनी दिलेले संविधान आणि समानतेचा विचार हेच आपल्या लोकशाहीचे आधारस्तंभ आहेत. त्यांच्या १३५ व्या जयंतीनिमित्त चैत्यभूमीवर येणाऱ्या प्रत्येक अनुयायाला सन्मानाची वागणूक आणि सर्व सोयीसुविधा मिळणे ही शासनाची प्राथमिक जबाबदारी आहे,” असे निर्देश मुख्यमंत्र्यांनी यावेळी दिले.
चैत्यभूमीवर अनुयायांच्या स्वागतासाठी विशेष व्यवस्था
१४ एप्रिल रोजी दादर येथील चैत्यभूमीवर केवळ महाराष्ट्रातूनच नव्हे, तर देशभरातून आणि परदेशातूनही लाखो अनुयायी अभिवादन करण्यासाठी येतात. या पार्श्वभूमीवर यंदा विशेष उपाययोजना करण्यात आल्या आहेत:
उष्णतेपासून संरक्षण: एप्रिल महिन्यातील वाढता उन्हाळा लक्षात घेता, चैत्यभूमी परिसर आणि परिसरात येणाऱ्या रस्त्यांवर भव्य निवास मंडप (Waterproof & Heat Resistant Tents) उभारण्यात येत आहेत. तसेच ठिकठिकाणी थंड पिण्याच्या पाण्याची व्यवस्था करण्यात आली आहे.
आरोग्य सेवा: आपत्कालीन परिस्थितीसाठी चैत्यभूमी परिसरात फिरती रुग्णालये, रुग्णवाहिका आणि तज्ज्ञ डॉक्टरांची पथके २४ तास तैनात राहतील. ओआरएस (ORS) आणि प्राथमिक औषधांचे मोफत वाटप करण्यात येणार आहे.
वाहतूक आणि सुरक्षा: दादर आणि लगतच्या परिसरात वाहतुकीची कोंडी होऊ नये म्हणून विशेष पार्किंग झोन आणि पर्यायी मार्गांचे नियोजन करण्यात आले आहे. तसेच गर्दीवर नियंत्रण मिळवण्यासाठी सीसीटीव्ही कॅमेरे आणि पोलिसांचा मोठा फौजफाटा तैनात असेल.
आधुनिक तंत्रज्ञानाद्वारे जीवनकार्याचा गौरव: ड्रोन शो आणि प्रदर्शन
यंदाच्या जयंतीचे मुख्य आकर्षण म्हणजे आधुनिक तंत्रज्ञानाचा वापर. डॉ. बाबासाहेबांचा संघर्षमय प्रवास आणि त्यांचे महान कार्य तरुण पिढीपर्यंत पोहोचवण्यासाठी यंदा प्रथमच ‘ड्रोन शो’ आयोजित करण्यात येणार आहे. या शोच्या माध्यमातून आकाशात बाबासाहेबांच्या प्रतिमा आणि संविधानातील प्रमुख कलमे साकारली जातील. याशिवाय, चैत्यभूमी आणि इंदू मिल परिसरात भव्य चित्रप्रदर्शन आणि माहितीपटांचे आयोजन करण्यात आले आहे, जे बाबासाहेबांच्या जीवनकार्यावर प्रकाश टाकतील.
सामाजिक समतेचा संदेश आणि ‘समता पंधरवडा’
शासनाने केवळ १४ एप्रिल हा एकच दिवस नव्हे, तर एप्रिल महिन्यातील काही दिवस ‘समता पंधरवडा’ म्हणून साजरे करण्याचा निर्णय घेतला आहे. या अंतर्गत शाळा, महाविद्यालये आणि शासकीय कार्यालयांमध्ये निबंध स्पर्धा, व्याख्याने आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमांचे आयोजन केले जाईल. डॉ. आंबेडकरांनी ज्या समाजउन्नतीचा मार्ग दाखवला, त्या विचारांचा प्रसार करणे हा या उपक्रमाचा मुख्य उद्देश आहे.
रेल्वे आणि एसटी महामंडळाची विशेष सेवा
लाखो अनुयायांच्या प्रवासासाठी मध्य, पश्चिम आणि हार्बर रेल्वेकडून विशेष लोकल फेऱ्या सोडण्यात येणार आहेत. तसेच एसटी महामंडळाने राज्याच्या विविध भागांतून मुंबईसाठी जादा बसेसचे नियोजन केले आहे. प्रवाशांच्या सोयीसाठी रेल्वे स्थानकांवर विशेष मदत कक्ष (Help Desks) आणि स्वयंसेवकांची नियुक्ती करण्यात आली आहे.
लोकसहभाग आणि स्वयंसेवी संस्थांचे योगदान
राज्य सरकारच्या प्रयत्नांना साथ देण्यासाठी अनेक सामाजिक संस्था आणि मंडळांनी पुढे येऊन अन्नदान, पाणी वाटप आणि स्वच्छतेची जबाबदारी स्वीकारली आहे. मुख्यमंत्र्यांनी सर्व अनुयायांना शांततेत आणि शिस्तीत जयंती साजरी करण्याचे आवाहन केले असून, प्रशासनाला सर्वतोपरी सहकार्य करण्याचे विनंती केली आहे.
तरुण पिढीसाठी डिजिटल क्रांती आणि प्रबोधन
यंदाच्या जयंतीचे वैशिष्ट्य म्हणजे सोशल मीडियाच्या माध्यमातून बाबासाहेबांच्या विचारांचा प्रसार करण्यासाठी विशेष ‘डिजिटल सेल’ची स्थापना करण्यात आली आहे. याद्वारे बाबासाहेबांची दुर्मिळ भाषणे, त्यांचे शैक्षणिक विचार आणि त्यांनी महिलांच्या हक्कासाठी दिलेला लढा, हे सर्व ‘ग्राफिक्स’ आणि ‘शॉर्ट व्हिडिओ’च्या माध्यमातून तरुणांपर्यंत पोहोचवले जाणार आहे. महाविद्यालयांमध्ये आयोजित होणाऱ्या चर्चासत्रांमुळे केवळ ऐतिहासिक माहितीच नव्हे, तर संविधानाचे आजच्या काळातील महत्त्व यावरही प्रकाश टाकला जाईल.
स्वच्छता आणि शिस्तीचा आदर्श
मुख्यमंत्री देवेंद्र फडणवीस यांनी विशेषतः **’स्वच्छता मोहिमे’**वर भर दिला आहे. चैत्यभूमी आणि परिसरात येणाऱ्या अनुयायांनी प्लास्टिकचा वापर टाळावा आणि परिसर स्वच्छ ठेवावा, यासाठी स्वयंसेवकांची पथके तैनात करण्यात आली आहेत. “भारतरत्न डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांना अभिप्रेत असलेला प्रगत आणि स्वच्छ भारत घडवणे, हीच त्यांना खरी आदरांजली ठरेल,” असा संदेश प्रशासनातर्फे देण्यात आला आहे. यामुळे हा उत्सव केवळ गर्दीचा नसून, एका शिस्तबद्ध आणि सुसंस्कृत समाजाचा आरसा ठरेल.
डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांची १३५ वी जयंती खऱ्या अर्थाने विचारांची आणि संघर्षाची आठवण करून देणारी ठरणार आहे. समतेचा हा जनउत्सव केवळ मुंबईतच नव्हे, तर महाराष्ट्राच्या कानाकोपऱ्यात उत्साहात साजरा होणार असून, राज्य सरकार या ऐतिहासिक सोहळ्यासाठी पूर्णपणे सज्ज झाले आहे.





