उन्हाचा हाहाकार! महाराष्ट्रातील ब्रह्मपुरी ४७.२ अंशांसह देशात सर्वात उष्ण!

मुंबई : निर्भीड समाचार वृत्तसेवा

गेल्या काही दिवसांपासून संपूर्ण देशात उन्हाचा पारा सातत्याने वाढत असून हीटवेवने (उष्णतेची लाट) आपले रौद्ररूप धारण केले आहे. रविवारी देशातील अनेक राज्यांना भीषण उष्णतेचा सामना करावा लागला. भारतीय मौसम विज्ञान विभागाने (IMD) जाहीर केलेल्या ताज्या आकडेवारीनुसार, महाराष्ट्राच्या विदर्भ क्षेत्रातील चंद्रपूर जिल्ह्यातील ब्रह्मपुरी हे शहर रविवारी देशातील सर्वात उष्ण ठिकाण नोंदवले गेले आहे. ब्रह्मपुरीमध्ये तापमान तब्बल ४७.२ अंश सेल्सिअस इतके उच्चांकी नोंदवले गेले. या भीषण उष्णतेमुळे जनजीवन पूर्णपणे विस्कळीत झाले असून नागरिकांना घराबाहेर पडणे कठीण झाले आहे.

विदर्भात उन्हाचा प्रचंड तडाखा
महाराष्ट्र राज्यातील विदर्भ परिसर नेहमीच उष्णतेसाठी ओळखला जातो, मात्र यावेळच्या हीटवेवने सर्व रेकॉर्ड मोडीत काढले आहेत. ब्रह्मपुरी पाठोपाठ चंद्रपूर, वर्धा, नागपूर आणि अकोला या जिल्ह्यांमध्येही तापमान ४५ ते ४६ अंश सेल्सिअसच्या आसपास स्थिरावले आहे. दुपारच्या वेळी रस्ते पूर्णपणे ओस पडत असून कडक उन्हामुळे ‘उष्णतेच्या लाटेचा’ (Heatwave) ऑरेंज अलर्ट जारी करण्यात आला आहे. हवेतील उष्ण वाऱ्यांमुळे (लू) नागरिकांच्या अंगाची लाहीलाही होत आहे.

रविवारी अनेक राज्यांमध्ये उष्णतेचा हाहाकार
केवळ महाराष्ट्रच नव्हे, तर उत्तर आणि मध्य भारतातील अनेक राज्यांना रविवारी सूर्यदेवाच्या प्रकोपाचा सामना करावा लागला:

1. राजस्थान आणि मध्य प्रदेश: राजस्थानमधील चुरू आणि बाडमेर तसेच मध्य प्रदेशातील खजुराहो येथे तापमान ४६ अंशांच्या पार गेले आहे.

2. दिल्ली-एनसीआर: देशाची राजधानी दिल्लीमध्येही रविवारी कडक ऊन आणि उष्ण वारे वाहत होते, ज्यामुळे तापमान सामान्यपेक्षा ४ ते ५ अंशांनी जास्त होते.

3. उत्तर प्रदेश आणि हरियाणा: या राज्यांमध्ये उष्णतेच्या लाटेमुळे शाळांच्या वेळा बदलण्यात आल्या असून दुपारच्या वेळी नागरिकांना विनाकारण बाहेर न पडण्याचे आवाहन करण्यात आले आहे.

हवामान विभागाचा (IMD) इशारा आणि अंदाज
भारतीय हवामान विभागाच्या माहितीनुसार, पुढील ३ ते ४ दिवस उत्तर, मध्य आणि पश्चिम भारताला या तीव्र उष्णतेच्या लाटेपासून कोणताही दिलासा मिळण्याची शक्यता नाही. पश्चिमेकडून येणाऱ्या कोरड्या आणि उष्ण वाऱ्यांमुळे तापमानाचा आलेख असाच चढा राहणार आहे. विदर्भ, राजस्थान, मध्य प्रदेश आणि उत्तर प्रदेशातील काही भागांसाठी हवामान खात्याने रेड आणि ऑरेंज अलर्ट जारी केला आहे.

आरोग्याची काळजी घेण्याचे आवाहन
या भीषण उष्णतेमुळे उष्माघात (Heat Stroke), डिहायड्रेशन आणि चक्कर येण्याच्या रुग्णांमध्ये मोठी वाढ झाली आहे. डॉक्टरांनी नागरिकांना खालील खबरदारी घेण्याचे आवाहन केले आहे:

1. दुपारी १२ ते दुपारी ४ या वेळेत थेट उन्हात जाणे टाळावे.
2. शरीरातील पाण्याचे प्रमाण टिकवून ठेवण्यासाठी भरपूर पाणी, लिंबू पाणी, ताक आणि ओआरएस (ORS) चे सेवन करावे.
3. बाहेर जाताना सुती कपडे वापरावेत आणि डोके तसेच कान रुमालाने झाकून घ्यावेत.

या अचानक वाढलेल्या भीषण उष्णतेमुळे विदर्भातील भाजीपाला पिके आणि फळबागांना मोठा फटका बसला आहे. कडक उन्हामुळे उभी पिके करपून जात असून, पाण्याची पातळी खालावल्याने शेतकऱ्यांसमोर सिंचनाचे मोठे संकट उभे राहिले आहे. तापमान ४७ अंशांच्या पार गेल्याने केवळ माणसांनाच नाही, तर मूक प्राण्यांनाही याचा मोठा त्रास सहन करावा लागत आहे. अनेक भागांत विहिरी आणि पाझर तलाव सुकल्यामुळे वन्यजीव आणि पाळीव जनावरांसाठी पिण्याच्या पाण्याची टंचाई निर्माण झाली आहे. उष्माघातामुळे दुभत्या जनावरांच्या दूध उत्पादनात घट झाल्याचे समोर येत आहे. नागरिकांना दिलासा देण्यासाठी स्थानिक प्रशासनाने प्रमुख चौकांमध्ये आणि बाजारपेठेत पिण्याच्या पाण्याची (पाणपोई) सोय केली आहे. तसेच महापालिकांनी दुपारच्या वेळी बागा आणि सार्वजनिक सावलीच्या जागा खुल्या ठेवण्याचे आदेश दिले आहेत.