‘रुपाली चाकणकरांचा SIT चौकशीला नकार; भोंदू खरात प्रकरण काय

मुंबई/नाशिक : निर्भीड समाचार वृत्तसेवा

राष्ट्रवादी काँग्रेस (अजित पवार गट) नेत्या आणि राज्य महिला आयोगाच्या माजी अध्यक्षा रूपाली चाकणकर सध्या एका वेगळ्या कारणाने चर्चेत आल्या आहेत. एसआयटी (SIT) चौकशीला उपस्थित राहण्यास त्यांनी नकार दिला असून, त्यासाठी त्यांनी ‘महिला असल्याने प्रवासात वेळ जातो’ असे अजब कारण पुढे केले आहे. चाकणकर यांच्या या भूमिकेनंतर सोशल मीडिया आणि राजकीय वर्तुळातून त्यांच्यावर टीकेची झोड उठली असून, त्यांच्या दुटप्पी भूमिकेवर गंभीर प्रश्न उपस्थित केले जात आहेत.

नेमके प्रकरण काय?
अंमली पदार्थ तस्कर ललित पाटील प्रकरणाशी संबंधित चौकशीसाठी ‘एसआयटी’ने रूपाली चाकणकर यांना पाचारण केले होते. मात्र, या चौकशीला प्रत्यक्ष हजर राहण्याऐवजी त्यांनी पत्राद्वारे आपली भूमिका मांडली. “मी एक महिला आहे आणि कामानिमित्त मला अनेक ठिकाणी जावे लागते, प्रवासात खूप वेळ जातो,” असे कारण देत त्यांनी प्रत्यक्ष चौकशीला येण्यास असमर्थता दर्शवली. एका जबाबदार घटनात्मक पदावर असलेल्या महिलेने तपासात सहकार्य करण्याऐवजी अशा प्रकारचे कारण दिल्याने आश्चर्य व्यक्त होत आहे.

नाशिकच्या ‘भोंदू’ बाबाकडे जाताना वेळ नव्हता का?
चाकणकर यांच्या या विधानानंतर त्यांच्या जुन्या दौऱ्यांच्या आठवणी ताज्या झाल्या आहेत. काही काळापूर्वी रूपाली चाकणकर या नाशिकमधील ‘भोंदू’ म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या अशोक खरात याच्या भेटीला गेल्या होत्या. त्यावेळी त्यांनी नाशिकपर्यंतचा प्रवास आनंदाने केला होता. “तेव्हा त्या महिला नव्हत्या का? की तेव्हा प्रवासात वेळ जात नव्हता?” असा खोचक सवाल आता नागरिक विचारत आहेत. एका भोंदू बाबाच्या दर्शनासाठी वेळ काढणाऱ्या चाकणकर यांना शासकीय चौकशीसाठी वेळ का मिळत नाही, हा प्रश्न आता कळीचा ठरला आहे.

निवडणूक प्रचाराचा झंझावात आणि सोयीची भूमिका
दुसरीकडे, पक्षाच्या कामासाठी रूपाली चाकणकर यांनी संपूर्ण महाराष्ट्र पिंजून काढला आहे. पश्चिम महाराष्ट्र असो की विदर्भातील शेवटचे टोक असलेले भंडारा, गोंदिया आणि चंद्रपूर; चाकणकर यांनी पक्षाचा प्रचार करण्यासाठी हजारो किलोमीटरचा प्रवास केला आहे. रात्रीचा प्रवास, विमान प्रवास आणि तासनतास चालणाऱ्या सभांना हजेरी लावताना त्यांना कधीही ‘महिला असल्याने वेळ जातो’ असे वाटले नाही. मात्र, जेव्हा विषय कायद्याच्या चौकशीचा येतो, तेव्हाच त्यांना आपल्या स्त्रीत्वाचा आणि वेळेचा अडथळा का भासतो, अशी टीका आता सर्वच स्तरांतून होत आहे.

महिला आयोगाच्या अध्यक्षांकडून ही अपेक्षा नव्हती
राज्य महिला आयोगाचे अध्यक्षपद हे अत्यंत जबाबदारीचे पद आहे. राज्यातील महिलांना न्याय मिळवून देणे आणि कायद्याचे राज्य प्रस्थापित करण्यात मदत करणे हे या पदाचे मुख्य कर्तव्य आहे. मात्र, याच पदावर बसलेली व्यक्ती जर चौकशी टाळण्यासाठी ‘स्त्री’ असल्याचा ढाल म्हणून वापर करत असेल, तर त्यातून समाजात चुकीचा संदेश जात असल्याचे मत तज्ज्ञांनी व्यक्त केले आहे. सामान्य महिलांना कायद्याचा आदर करण्यास सांगणाऱ्या चाकणकर स्वतः मात्र कायद्यापासून पळ काढत असल्याची भावना जनसामान्यांत निर्माण झाली आहे.

विरोधकांची टीका आणि जनतेचा संताप
सोशल मीडियावर या प्रकरणावरून चाकणकर यांना ट्रोल केले जात आहे. “राजकारणात पदे उपभोगताना, भाषणे देताना आणि फिरताना महिला सक्षम असते, पण चौकशीला सामोरे जातानाच ती हतबल कशी होते?” असा सवाल नेटिझन्स विचारत आहेत. विरोधकांनीही या मुद्द्यावरून सरकारला घेरले असून, कायद्यासमोर सर्व समान असताना चाकणकर यांना विशेष सवलत का दिली जात आहे, असा प्रश्न उपस्थित केला आहे.
एकूणच, रूपाली चाकणकर यांनी दिलेले कारण हे केवळ वेळकाढूपणा असल्याचे स्पष्ट दिसत आहे. जर त्या पक्षाच्या कामासाठी गडचिरोलीपर्यंत जाऊ शकतात, तर मुंबई किंवा पुण्यात होणाऱ्या शासकीय चौकशीला उपस्थित राहणे त्यांच्यासाठी अशक्य नसावे. या प्रकरणाने त्यांच्या राजकीय प्रतिमेला तडा गेला असून, आता त्या यावर काय स्पष्टीकरण देतात, याकडे सर्वांचे लक्ष लागले आहे.

भोंदू अशोक खरात प्रकरणात रुपाली चाकणकर यांनी चौकशीला हजर राहण्यास नकार दिल्यानंतर आता तपास यंत्रणा अधिक आक्रमक झाली आहे. ‘महिला असल्याने प्रवासात वेळ जातो’ हे कारण तांत्रिकदृष्ट्या टिकणारे नसल्याचे सांगत ‘SIT’ने त्यांना पुन्हा एकदा कडक शब्दांत समन्स बजावण्याची तयारी केली आहे.
१. SIT ची भूमिका: “कायद्यासमोर सर्व समान”
नाशिक पोलिसांनी स्थापन केलेल्या विशेष तपास पथकाने (SIT) स्पष्ट केले आहे की, कोणत्याही गुन्ह्याच्या चौकशीत साक्षीदाराने किंवा संशयिताने दिलेले ‘प्रवासाचे’ कारण ग्राह्य धरले जाऊ शकत नाही. चाकणकर या लोकप्रतिनिधी आणि जबाबदार पदावर राहिलेल्या व्यक्ती असल्याने त्यांनी तपासात सहकार्य करणे अपेक्षित आहे. जर त्या नाशिकला येऊ शकत नसतील, तर त्यांचे जबाब नोंदवण्यासाठी पोलीस कायदेशीर पर्यायांचा विचार करत आहेत.
२. ‘व्हिडिओ कॉन्फरन्सिंग’ की प्रत्यक्ष हजेरी?
सूत्रांनी दिलेल्या माहितीनुसार, चाकणकर यांनी ही चौकशी पुणे किंवा मुंबईत व्हावी अशी विनंती केली होती. मात्र, SIT ने नाशिकमध्येच चौकशी करण्यावर भर दिला आहे, कारण या प्रकरणातील महत्त्वाचे पुरावे आणि इतर आरोपी नाशिकमध्ये आहेत. चाकणकर यांना ‘व्हिडिओ कॉन्फरन्सिंग’द्वारे जबाब नोंदवण्याची सवलत द्यायची की त्यांना प्रत्यक्ष हजर राहण्यासाठी सक्ती करायची, यावर सध्या कायदेशीर सल्ला घेतला जात आहे.
३. अशोक खरात आणि चाकणकर यांचे ‘कनेक्शन’
तपासात असे समोर आले आहे की, अशोक खरात याच्या ‘शिवनिका ट्रस्ट’मध्ये रुपाली चाकणकर यांचे नाव सदस्य म्हणून होते. खरातने केलेल्या आर्थिक गैरव्यवहारात किंवा फसवणुकीत या ट्रस्टचा वापर झाला होता का, याची पडताळणी SIT करत आहे. चाकणकर यांनी यापूर्वी खरातच्या कार्यक्रमांना हजेरी लावली होती, त्याचे फोटो आणि व्हिडिओ पुरावे म्हणून गोळा करण्यात आले आहेत.
४. राजकीय वर्तुळातून वाढता दबाव
विरोधकांनी या प्रकरणाचा पाठपुरावा सुरूच ठेवला आहे. जर चाकणकर चौकशीला हजर झाल्या नाहीत, तर त्यांच्यावर ‘असहकार’ (Non-cooperation) केल्याचा ठपका ठेवून अटकेची टांगती तलवार राहू शकते, असा इशाराही काही कायदेतज्ज्ञांनी दिला आहे. नाशिकमधील राष्ट्रवादीच्या स्थानिक महिला पदाधिकाऱ्यांनीही या प्रकरणात पारदर्शक चौकशीची मागणी केली आहे, ज्यामुळे पक्षांतर्गत संघर्षही वाढला आहे.
५. पुढचे पाऊल काय?
येत्या दोन-तीन दिवसांत SIT कडून चाकणकर यांना दुसरे समन्स धाडले जाण्याची शक्यता आहे. या समन्समध्ये त्यांना प्रत्यक्ष हजर राहण्यासाठी ‘अंतिम मुदत’ दिली जाऊ शकते. जर त्यांनी पुन्हा एकदा प्रवासाचे किंवा वेळेचे कारण दिले, तर पोलीस त्यांच्या पुण्यातील निवासस्थानी जाऊन त्यांची चौकशी करण्याची शक्यता नाकारता येत नाही.